Powered by Blogger.

Kına Gecesi , Kına Gecesi Manileri


Düğünlerde gelin kıza kına yakıldığı zaman yapılan eğlence. Kadınlara mahsus olan ve gelinin ailesi tarafından tertip edilen bu eğlence Peygamber Efendimiz zamanına kadar uzanan en eski İslam adetlerinden biridir. Bu yüzden yurdumuzun her tarafında umümiyetle Çarşambayı Perşembeye bağlayan gece yapılır. Şehir, kasaba ve köylerimizde yapılan kına gecesinde uyulan adet ve gelenekler esasta aynıdır. Ancak bazı yörelerimizde az çok farklılıklar göze çarpar.

 Bu gece gelin olacak kızın eline kına yakılır. Kız evinde tertiplenen geceye oğlan evi, akraba ve komşular davet edilir.

Çarşamba günü oğlan evinden birkaç kadın bir çanak içinde karılmış veya toz halindeki kına ile üzerine en güzelinden konan iki mumu kız evine götürürler. Kız evinde kadınlar kendi aralarında def çalarak eğlenirler. Gelini öven maniler söylenerek geceye neşe katarlar. Gelini güzel elbiseler, giyinmiş takınmış olarak oraya getirirler. Eğlence bu sırada daha çok coşkunlaşır. Bir müddet daha çalınıp söylendikten sonra gelin kızın avuçlarına, parmak uçlarına ve ayağının baş parmağına kına yakma adeti vardır. Erkeğin eline bütün olarak kınaların yüksük kedi pençesi, sıvama, kuş gözü gibi at ve çeşitleri vardır. Kınanın gelin kıza umumiyetle evli bir hanım tarafından yakılması adettir. Kına, geline yakıldıktan sonra, her kadın gücü yettiğince kına tepsisine hediye para koyar. Toplanan bu para gelin kıza harcanır. Geline kınası yakılırken yörelere has maniler ve türküler söylenir. Bu manilere sadece gelin değil anneler, kaynanalar, görümceler,eltiler ile başka misafirlerde konu olur. Kına yakılması sırasında söylenen manilerle gelin kızı ağlatmak bazı bölgelerde büyük maharet kabul edilir.

Bir Misal:

Atladı geçti eşiği
Sofrada kaldı kaşığı
Büyük evler yakışığı
Ah ! gelin anam…
Gelin geldi kapımıza
Altın doldu küpümüze
Çamaşır var hepimize
Ah! Gelin anam…

Veya:
Getirin gelini kına yakalım
Temizce, arıca kına karalım
Gelinin sözünü hep tutalım
A gelin, a güzel, kınan mübarek olsun!

Kız ise bunlara şöyle karşılık verirdi:
Keklik gelir seke seke
Kulağında küpe küpe
Ben annemden ayrılmazdım
Ayırdılar çeke çeke

Kına yakıldıktan sonra tülbentlerle bağlanır. Yakılan kınadan, gelinin kız kardeşleri de yakar. Daha sonra gelin kız odasına alınır, böylece kına gecesi sona erer. Oğlan evi veya misafirler uzak yerlerden gelmişlerse komşular tarafından misafir edilirler. Kasaba ve köylerimizde hala değişik şekillerde devam eden bu gelenek büyük şehirlerimizde hemen hemen tarihe karışmak üzeredir.

0 yorum:

Yorum Gönder